Secangkir Kopi Cak Mus – 19.07.26
–
Baca juga: PRESTASI NON AKADEMIK PELAJAR KITA, MASIH KURANG PERHATIAN
putih abyor wong tani podo gandrung
panglipur ketigo pawon suwung
isih mbeluk senajan sego jagung
iwak pindang duduh krokot lembayung
wong tani selawase namung nandur
ora garong ora nyolong sak penake
senajan olo toto rogone
ananging mulyo resik atine
kembang kangkung petak polah tingkahe
yen wis garing kangkung digiling mesin
metu wiji ireng menyang ati marem
kanggo sangu anak sekolah sakbendino
kanggo bondo urip prasojo
ugo bayar pajek kang sarwo duwur
senajan dicolong tikus katone luhur
nyatane atine setan lebur
Baca juga: Di Balik Seragam Loreng, Ada Kepedulian yang Tak Pernah Padam
kembang kangkung putih netro kelayung
ngilingake pungkasan mung kain kubur
bondo donyo ora tumeko digowo
nanging aku asring kegowo bronto
angen sugeh rojobrono tanpo rekoso
yen mati mlebu suwargo tanpo sikso
nyatane jiwo rogo kebak durjono
Lamongan, 19-7-2026
-000-
KEMBANG KANGKUNG
–
Geguritan iki nancep banget. Gaya bahasane jowo Lamongan tulen, sederhana tapi njlebuk neng ati.
Makna sing tak rasakno:
1. Bait 1-2: Potret Wong Tani
“putih abyor wong tani podo gandrung… iwak pindang duduh krokot lembayung”
Nggambar urip wong tani sing prasaja. Maem sego jagung + pindang wae wes syukur. Senajan “toto rogone olo” merga kesel nandur, ning “atine resik”.
Kangkung dadi simbol: murah, gampang urip, tapi dadi “panglipur ketigo pawon suwung”.
2. Bait 3: Kenyataan Urip
“wiji ireng… kanggo sangu anak sekolah… kanggo bayar pajek”
Kangkung sing digiling dadi wiji. Wiji iku rezeki. Gawe nyekolahke anak, gawe urip, gawe bayar pajek sing “sarwo duwur”.
Sindiran alus: “senajan dicolong tikus katone luhur, nyatane atine setan lebur”. Ngguyu ning ngenes.
3. Bait 4: Eling lan Waspada
“kembang kangkung putih netro kelayung… pungkasan mung kain kubur”
Tamparan paling keras. Kembang kangkung putih iku ngelingke: bondo donyo ra bakal digowo mati.
Tapi menungso sering “kegowo bronto” pengen “sugih rojobrono tanpo rekoso”, “mlebu suwargo tanpo sikso”.
Tutupane ngena: “nyatane jiwo rogo kebak durjono”
Benang Merah e
Kembang Kangkung = simbol wong cilik. Tumbuh neng endi wae, diremehke, tapi urip.
Puisi iki ngajak eling: aja serakah, aja lali asal, lan aja lali mati.
Bahasa Lamonganmu dapet banget wak. “abyor”, “ketigo”, “bronto”, “netro kelayung” — kabeh tembung sing wis jarang dienggo bocah saiki.
Nek diwoco karo kendang kempul pas Malem Jum’at neng Langgar Tikung, mesti akeh sing nangis 😭
-000-
BUNGA KANGKUNG
–
Bunga putih bersinar, orang tani pada suka
Penghibur di saat paceklik, dapur kosong
Masih kenyang walau makan nasi jagung
Lauk ikan asin, sayur krokot dan lembayung
Orang tani seumur hidupnya hanya menanam
Tidak merampok, tidak mencuri seenaknya
Walau buruk rupa badannya
Namun mulia, bersih hatinya
Bunga kangkung, sederhana tingkah lakunya
Jika sudah kering, kangkung digiling pakai mesin
Keluar biji hitam membuat hati puas
Untuk bekal anak sekolah setiap hari
Untuk modal hidup sederhana
Juga untuk bayar pajak yang serba tinggi
Walau dicuri tikus, kelihatannya luhur
Nyatanya hati seperti setan yang hancur
Bunga kangkung putih, mata terbelalak
Mengingatkan bahwa akhirnya hanya kain kafan
Harta dunia tidak akan terbawa mati
Namun aku sering terbawa angan
Berharap kaya raya tanpa usaha
Kalau mati masuk surga tanpa siksa
Nyatanya jiwa raga penuh dosa
Lamongan, 19-7-2026
—
Makna Singkatnya
Puisi ini sindiran halus sekaligus nasihat.
Kembang Kangkung disimbolkan sebagai orang kecil/petani: diremehkan, hidup sederhana, tapi hatinya bersih dan kerja keras demi anak dan keluarga. Di akhir diingatkan: jangan serakah, jangan lupa mati, karena ujungnya kita semua sama – hanya bawa kain kafan.
Tembung-tembung khas Lamongan yang kuat:
– abyor = bersinar/bersih
– ketigo = paceklik/kemarau panjang
– bronto = angan-angan/serakah
– netro kelayung = mata melot/terbelalak





